THEATRUM MUNDI

Jacek Lipowczan w 1978 roku ukończył Akademię Sztuk Pięknych w Krakowie na Wydziale Grafiki. Po studiach pracował jako asystent scenografa w zespole Kazimierza Kutza, gdzie zetknął się z baśniowymi projektami Andrzeja Majewskiego, które wpłynęły na jego dalszą twórczość. W 1981 roku wyemigrował z Polski do Szwecji, a później do Australii, gdzie pracował w amerykańskim Studio Filmów Rysunkowych Hanna Barbera w Sydney. Rok 2004 był przełomowy w jego artystycznej twórczości; artysta decyduje się poświęcić wyłącznie malarstwu. Od tego czasu wystawiał swoje prace w Wielkiej Brytanii, Szwajcarii, Niemczech, Austrii, Polsce, Danii i USA.

Bardzo często prezentowane publiczności na całym świecie obrazy Jacka Lipowczana są trudne w odbiorze dla postronnych widzów. Artysta tworzy wizjonerskie, a zarazem hermetyczne przedstawienia. Symbolika języka malarskiego, którą kreuje na własne potrzeby może wydawać się satyrycznym komentarzem do wydarzeń społeczno-politycznych. Jednak są to tylko pozory. Archetypiczne figury, postacie zaczerpnięte z rysunku satyrycznego, ilustracji czy filmu animowanego stanowią intertekstualny kolaż, na który należy spojrzeć w szerokim kontekście. 

Sceny w wielu przypadkach rozgrywają się na tle nierealnych pejzaży i pomieszczeń. Wprowadzają widza w świat iluzji i marzeń sennych. Głównym wątkiem obrazów są na ogół wydarzenia o zabarwieniu politycznym lub wizjonerskim, skupiające wokół siebie wiele tajemniczych rekwizytów rodem z teatru. Bohaterami prac są hierarchowie kościelni, błaźni, żołnierze czy urzędnicy państwowi, którzy pod kulturowymi maskami skrywają swoje słabości. Stają się synonimem społeczeństwa, uwikłanego w groteskowe sytuacje. Satyryczne sceny, odzwierciedlają ambiwalencję świata, która często obliguje jednostkę do chaotycznych zachowań podyktowanych kolidującymi ze sobą interesami polityki, religii, władzy i sztuki. Rzeczywistość zmusza do ciągłej gry i zabawy w teatr. Każdy ma do odegrania swoją rolę. Realne i nierealne walczą ze sobą w świecie wykreowanym przez artystę. Manifestują napięcie związane ze zmaganiem się podmiotu z otaczającym światem. 

Przedstawienia, które tworzy Jacek Lipowczan można zaliczyć do realizmu surrealistycznego, jednak pomimo nadrealistycznej stylistyki obrazy osadzone są w autentycznym świecie. Pozornie bawią i cieszą oko bajkową stylistyką, jednak po dłuższym obcowaniu ujawniają prawdy dotyczące rzeczywistości, w której funkcjonujemy. Często prawdy te nie są pochlebne, odnoszą się do naszych słabości i paradoksów codzienności, dlatego też twórczość Lipowczana może wydać się niepokojąca w swojej formie. 

Justyna Tomczak